Hamshahri corpus document

DOC ID : H-751202-15464S1

Date of Document: 1997-02-21

زنم 6 ساله از خانه رفته در راهروهاي دادگاه خانواده زنم 6 ساله كه گذاشته و از خونه رفته و با يك مرد ديگه ازدواج كرده است ازدواج زن ايراني با مرد خارجي درمواردي هم كه مانع قانوني ندارد مشروط به اجازه مخصوص از طرف دولت است. هنگامي كه زن و مردي از دو طبقه مختلف در يك جامعه با يكديگر پيمان زناشوئي مي بندند، به جهت احتمال وجود تفاوت در باورها و آگاهي هاي اعتقادات، ايشان در امور مختلف و همچنين تجارب آنها در محل زندگي پيشين، امكان بروز اختلاف سليقه و نهايتا ايجاد مشكل ميان زن و مرد قابل پيش بيني است. دامنه پيامدهاي منفي ناشي از تفاوت هاي فكري و رفتاري زوجين با توجه به نوع واكنش هاي طرفين كم و زياد حال مي شود چنانچه زن و مردنه از يك طايفه يا شهر يا كشور كه از دو مليت متفاوت باشند، احتمال بروزاختلافات زناشوئي بيشتر است، مگر يك عامل قوي رابطه بين زن و شوهر راگسست ناپذير نمايد. اين عامل مي تواند; باورهاي مشترك، انعطاف پذيري دو طرف، علائق و گرايش هاي متعدد و مشابه، ميزان توان و آگاهيهاي علمي و... باشد. اما آيا هر يك از موارد ياد شده به تنهائي و يا حتي با هم، مي توانند بقا و دوام زندگي مشترك زن و مردي را كه در دو جامعه با دو فرهنگ متفاوت زيسته اند تضمين؟ نمايد دادگاه عمومي - خواهان: مرد (سوئيسي ) - خوانده: زن. ايراني. (مجهول المكان ) - خواسته: تعيين تكليف (در حاليكه زن يعني طرف دعوي حضورندارد، وكيل مرد پيش از هرگونه پرسشي از جانب رئيس دادگاه زبان به سخن مي گشايد ):جناب قاضي مسئله خانم تنها سوءرفتار نيست، بلكه ايشون با يك مرد اجنبي در خارج از كشور ديده شده و بعد از اون هم نمي دونيم كجاست. البته عمده عرايضم به شرح دادخواستي است كه تقديم كرده ام و تقاضاي صدور گواهي عدم امكان سازش دارم. بايد خود خانوم هم اينجا باشن تااحتمالا چيزهائي رو ازشون بپرسيم. وكيل مرد: موكل بنده و خانم 23 سال پيش در ايران ازدواج كردند. موكل بنده نمايندگي چند شركت اروپائي رادر ايران به عهده دارد. بچه هم؟ دارند بله. دختر بله، متاسفانه پيش خانومه ونمي دونيم چطوري ازش؟ بگيريم! چند؟ سالشه سال. 14 نكته اول اينكه عدم حضور يك طرف دعوي (در اينجا زن ) مانع توضيحات طرف حاضر در جلسه نيست. يعني اگر هر كدام از دو طرف پرونده يا هيچ كدام در جلسه دادرسي حضور نداشته باشند، رئيس دادگاه به دعوي رسيدگي كرده و در صورت امكان و عدم ابهام در موضوع تصميم مي گيرد. مگراينكه خواهان يا مدعي اصلي پرونده در جلسه دادگاه حاضر نشود و با توضيحات خوانده يا طرف ادعا قاضي نتواند تصميم در بگيرد اين صورت دادخواست خواهان يعني طرح كننده دعوي ابطال مي شود. البته رئيس دادگاه مي تواند تحت شرايطي كه قانون معين كرده يكبار جلسه دادگاه را به عقب بياندازد. ضمن اينكه تنها يك بار ديگر هم مي توان با توافق دوطرف دعوي جلسه دادرسي را به زمان ديگري موكول كرد. در دعوي موردبحث ما چنين شرايطي وجود ندارد. علاوه بر اين به دليل عدم اطلاع زن طرف پرونده در جلسه دادگاه حاضر نشده است. در مورد فرزند هم اگر پدرش تقاضاي تعيين تكليف نمايد، دادگاه با درنظر گرفتن سن دختر به پدرش مي سپارد. مادر تنها حق ملاقات او را در فواصل معيني كه با توافق زن و مرد و در صورت عدم توافق ايشان توسط قاضي مشخص مي شود، خواهد داشت. گرچه در شرايط كنوني دعوي، دختر نزد مادرش اگر مي باشد حكمي در اين باره صادر شود، از نظر عملي فقط در داخل ايران قابليت اجرايي دارد. (رو به وكيل مرد ):چند ساله از خانوم و بچه خبر؟ نداريد سال. 6 آخرين بار كجا سكونت؟ داشته موكل من (شوهرزن ) محلي را در هلند براي خانوم به منظور سكونت ايشون تهيه كرده بود و پول هنگفتي هم دراختيارش بوده، حالا به جاي قدرشناسي رفته با يكي ديگر ازدواج كرده. چطور مي خواهيد ثابت؟ كنيد تحقيق كردند ديدن با اون آقائي كه باهاش ديدن زندگي مي كنه و در يه جا به سر مي برند. از ظواهر گفته هاي وكيل مرد چنين به نظر مي رسد كه زن مدتي در يكي ازكشورهاي اروپائي ساكن بوده و ازامكانات مالي قابل توجهي كه شوهرسوئيسي اش دراختيار وي گذاشته استفاده مي كرده است. در فرصت كوتاهي كه همسرش دور از او و در سفر بوده به دلايل نامعلوم بدون جدائي رسمي و ناگهان محل زندگي اش را ترك گفته و پس از چندي با مردي هلندي كه احتمالا مسلمان نيست ازدواج كرده است. در اين جا زن مرتكب تخلفي شده است كه احتمالا در دادگاه هاي كشور هلند نيز قابل رسيدگي و تعقيب است. چرا كه نه تنها از نظر قانون مدني ايران بطور رسمي (نه فقط شرعي ) از همسر قانوني اولش جدا نشده است، بلكه با مردي خارجي كه شرط مسلماني را ندارد ازدواج كرده است. قانون مجازات اسلامي ايران (بخش تعزيرات ) در ماده 644 ازدواج زن شوهردار را با مرد (مسلمان يا نامسلمان ) جرم دانسته و مرتكب را مستحق 6 ماه تا 2 سال زندان يا 3 تا 12 ميليون ريال جريمه مي داند. از سوي ديگر مردي كه با زن قانوني شخص ديگري ازدواج كرده، چنانكه در ايران باشد و توسط دادگاه ايراني محاكمه شود به 6 ماه تا 12 سال زندان يا 3 تا 12 ميليون ريال جريمه محكوم مي شود مگراينكه ثابت كند آگاهي به موضوع نداشته يا فريب خورده و يا اينكه به اجبار تن به اين ازدواج داده است. (قاضي ):اونجا شكايتي؟ نشده نه خير. چرا (وكيل مرد با تاسف ): موكل من (شوهرقانوني خانم ) ميگه اونجا اين چيزهاعاديه. فكر كنيد خانوم رفته با يه فرد جوون تر از شوهرش ازدواج كرده!؟ براي اين پرسيدم كه به هر حال اگرازدواج اول خانوم با موكل شما رسمي بوده، تخلف زن براساس قوانين اونهاهم قابل رسيدگيه. بعد از ازدواج اول خارج از كشور ساكن؟ بودند نه خير. بعدا رفتن. البته آقا معمولا بين ايران و ساير كشورها در حال رفت و آمد تا هستن اينكه 8 سال پيش براي معالجه فرزندشان با همسرش به هلند رفتن كه اون اتفاق افتاد. عدم حضور دائمي مرد به دليل مسائل شغلي دركنار همسر و فرزند ايراني اش و طولاني شدن اقامت زن ايراني به منظور معالجه دخترش در كشور هلند، زن را در غربت ناشي از ناتواني در تطابق فرهنگ نيمه سنتي ايران و باورها و ارزش هاي اجتماعي اروپاي متجدد و مهمتر از همه نداشتن هم زبان، هم وطن و هم كيش قرار مي دهد. متاسفانه اين معضل ريشه دار فرهنگي و اجتماعي بسياري از مهاجرين ايراني خارج از كشور است كه به دليل وجود تفاوت، معيارهاي پذيرفته شده دچار بي قيدي و نوعي احساس آزادي عمل بي حد و حصر مي شوند. رئيس دادگاه: به هر حال خانوم بايد حضور داشته باشند ضروري است كه توضيحاتي از زبان خودش بشنويم. قوم و خويشي اينجا؟ داره (وكيل مرد ):نمي دونم شايد پدرش زنده باشد. آدرسي از پدر يا از مادرش؟ داريد بايد بپرسم ببينم مي تونيم پيدا كنيم يا نه. نشوني جائي رو كه خانوم در هلندزندگي مي كنه؟ داريد نه خير چون فكر مي كنيم عوض شده باشد. وقتي زن اين مرد خارجي با پشت پازدن به تمام تعهدات خانوادگي و اخلاقي كه به خصوص در ميان ايرانيان موردتاكيد بسيار است پيمان زناشوئي اش را بدون دادن كمترين فرصتي به شريك زندگي اش ناديده مي گيرد، طبيعي است شوهر او كه چه بسا درباره وفاداري و پاكدامني زن ايراني قبل و بعد از ازدواج، بارها شنيده و خوانده اين حق را براي خود قائل شود كه تقاضاي طلاق كند و ديگر نشاني از او نجويد. (وكيل مرد ادامه مي دهد ):آقاي رئيس باور كنيد اين آقا با اينكه خارجيه اما خانومش رو خيلي دوست چندبار داره هم دنبالش رفته ولي نتيجه اي نگرفته. حالا هم از نظر روحي در وضع خيلي بدي قرار داره. آقا مسلمون؟ هستند (وكيل مرد با نگاهي از سر شگفتي ):اگه نبود كه از دواجشون ايراد داشت. يه وقت احتياطي منظور مي كنيم تابلكه خانوم يا يكي از نزديكانش بيان اينجا توضيحاتي رو بدهند. ما هم سعي مي كنيم نشوني ازشون بدست بياريم. يه نشوني ازش داريم كه آقا براش هر 3 ماه مبلغ قابل توجهي پول مي فرستن. - با اعلام ختم جلسه، وكيل مرد ازدادگاه خارج مي شود تا وقت جلسه بعدي به او ابلاغ شود. هرچند تامين هزينه هاي مالي زن توسط مرد نمي تواند دليل قطعي براي علاقه او به زندگي خانوادگي اش باشد، اما همين قدر كه در حرف و عمل پيش قدم شده و بدون توجه به آنچه بر وي گذشته است خواهان ادامه زندگي با همسرش مي باشد قابل ستايش است. نكته اي كه در ميان گفتگوي وكيل مرد با رئيس دادگاه عنوان شد، موضوع ازدواج زن ايراني با مرد خارجي است. طبق ماده 1060 قانون مدني ايران ازدواج زن ايراني با مرد خارجي در مواردي هم كه مانع قانوني ندارد مشروط به اجازه مخصوص از طرف دولت در است تكميل ماده پيشين نيز مطابق ماده 1060 قانون مدني ازدواج زن مسلمان با مرد غيرمسلمان اعم از خارجي و ايراني را باطل اعلام مي كند.