Hamshahri corpus document

DOC ID : H-751130-15321S1

Date of Document: 1997-02-19

نگاهي به چهار سال كاريكاتور در همشهري به مناسبت برپايي نمايشگاه گروهي كاريكاتور در خانه كاريكاتور (اول تا 30 بهمن ) هنركاريكاتور يا كارتون، ريشه در تاريخ دارد. گرچه نمي توان اين عنصر را در آثار و نقوش انسانهاي نخستين ديد ولي تمدنهايي چون مصر باستان، يونان قديم و روم از آن ورود بهره برده اند اين هنر به عرصه مطبوعات در قرن هجدهم ميلادي و با نام كارتون صورت گرفت. كارتونهاي مطبوعاتي اوليه تصاوير مضحكي ازشخصيتهاي سياسي در كنار افرادعادي را شامل مي شد كه در كنارهم موضوعاتي انتقادي را به مخاطبان منتقل مي كرد. مشاهده آثار به چاپ رسيده درروزنامه ها از عصرهوگارت تادوميه، دوميه تاناست و از ناست تا به امروز تكامل تكنيكهاي چاپ و به عبارت ديگر راحت تر شدن كار هنرمند را در ارائه اثرش به ما نشان مي دهد. امروز هنرمند كارتونيست مطبوعاتي كه ما او را در ايران كاريكاتوريست مي شناسيم مي تواند به جاي حكاكي طرحش بر فلز يا چوب و يا كشيدن اثرش بر روي سنگ ليتوگرافي به راحتي موضوع و سوژه خود را بر كاغذ پياده واجرا كند، چه سياه و سفيد و چه رنگي. ستون نگاه: شايد بسياري، هيچگاه فكرش را هم نمي كردند كه روزنامه هاي اين سالها از كاريكاتور، آن هم ازكاريكاتورهاي رنگي استفاده ببرند. گرچه در چند دهه گذشته اكثر مجلات طنز و فكاهي از كاريكاتورهاي رنگي بر روي جلد خود بهره مند بوده اند و لي تا زمستان در 1371 هيچ روزنامه اي كاريكاتور رنگي چاپ نشده بود. گروه چهار نفره اسدبيناخواهي، علي افشين جهانشاهي، سبوكي و علي مريخي كه از نخستين روزهاي انتشار به همشهري پيوسته كارهايشان بودند، را در ستون نگاه ابتدا در صفحه دوم وسپس در صفحه سوم در معرض ديد عموم قرار دادند، كاريكاتورهاي نگاه در روزهاي نخست سياه و سفيد و بعد به دليل نياز روزنامه به تصاوير رنگي، به صورت رنگي به چاپ رسيد. اين مسئله امكان تجربه تكنيكهاي مختلف رنگي را براي اين گروه فراهم كرد. پيوستن نيك آهنگ كوثر و داود كاظمي در سالهاي بعد به اين گروه بر تنوع موضوعات و ديدگاههاي نگاه افزود. علي جهانشاهي در اواخر و 72سال اسدبيناخواهي در اوايل سال از 75 اين گروه جدا شدند. جايشان خالي. هر چند تمايل اعضاي گروه نگاه به كشيدن طرحهاي بدون شرح و خبر و دور از روزمره گي بود، ولي بايد دانست كه كار روزنامه اي بايد منطبق بر روز و وقايع آن باشد. موضوعات نگاه در روزها و ماههاي نخست بيشتر حول و حوش مسايل محيطزيستي، شهري و اجتماعي مي گشت ولي بتدريج مسايل سياسي همراه با ديدگاههاي ژورناليستي راشامل شد. روش كار در اين گروه براساس نوبت چهار روز در ميان است. به عبارت ديگر هر چهارروز يكبار نوبت يكي ازكاريكاتوريستها است كه تا قبل از ساعت هفت شب سوژه اي رابه تصوير بكشد. نوع كار به صورتي است كه فاصله زماني بين سوژه يابي تا اجرا اكثرا كمتر از دو ساعت است و گاه به كمتر از بيست دقيقه نيز مي رسد. به همين دليل بسياري از كارهاي ارائه شده در اين نمايشگاه فاقد كيفيت آثار نمايشگاهي است. تصويرسازي مقالات: همانگونه كه بسياري از مقالات نيازمند تصاوير جدي است. بسياري از نوشته هاي روزنامه با آثار طنزآميز گروه نگاه همراه شده كه وجوداين كارها توانسته است بر بارارزشي مسايل مندرج بيفزايد، كاريكاتوريست پس از مطالعه خلاصه مقاله (و يا كل آن ) و با توجه به تيتر موضوع تلاش مي كند دريچه جديدي را بر مخاطب بگشايد. به دليل فرصت زماني مناسبتر هنرمند در ارائه سفارش كار، غناي تكنيكي اين آثار اكثرا نسبت به كاريكاتورهاي ستون نگاه بيشتربوده است. نمايشگاه چهار سال كاريكاتوردر همشهري فرصتي است مغتنم براي ارائه 90 اثر از مجموعه بيش از 800 كاريكاتور چاپ شده يا چاپ نشده اين روزنامه كه خانه كاريكاتور ايران براي كاريكاتوريستهاي گروه نگاه فراهم كرده است.