Hamshahri corpus document

DOC ID : H-751102-13783S1

Date of Document: 1997-01-22

سال كم باران و رهيافت هاي ممكن براي كشاورزي ديم دگرگوني هاي آب و هواي ايران، تدارك برنامه هاي نوين كشاورزي را اجتناب ناپذيركرده است كاهش چشمگير برف و باران در فصل هاي پائيز و زمستان امسال و دستكم تا زمان گزارش حاضر، برنامه هاي كشت و امور كشاورزي را در بيشتر نقاط كشور با مشكلات تازه اي روبرو كرده است. حتي اگر در باقي مانده فصل زمستان و بهار آينده شاهد بارش برف و باران كافي باشيم بازهم با توجه به دگرگوني هاي اقليمي در سال هاي اخير كه تغيير فصل كشت را به همراه داشته، براي مقابله با خشكسالي احتمالي بايد پيش بيني هاي لازم انجام شود و با نظر كارشناسان برنامه هاي متناسب با نياز بخش كشاورزي ايران به اجرا درآيد. بخش كشاورزي در حال حاضر از مهمترين بخشهاي اقتصادي كشور است. بيش /25 2از درصد از توليد ناخالص داخلي نزديك به 50 درصد از كل صادرات غيرنفتي و بيش از 20 درصد اشتغال كشور وابسته به اين بخش است و براساس تازه ترين نتايج سرشماري عمومي جمعيت ومسكن 39 درصد از جمعيت كشورهنوز در روستاها زندگي مي كنندكه معيشت بسياري از آنان به شكلي با اين بخش گره خورده است. وي مي افزايد: برآورد ارزش دارائيهاي سرمايه اي در بخش كشاورزي برمبناي قيمت هاي سال نشان 1373 مي دهد كه ارزش كلي دارائيهاي بخش معادل هزارميليارد 85 ريال است كه شامل سدها و شبكه هاي آبياري اراضي ديم و آبي (زمينهاي زراعي وباغي ) ساختمان، و تاسيسات وماشين آلات و... است. گزارشهاي آماري در دسترس حاكي است كه تنها در ظرف سال 1374 از سوي دولت معادل 1678 ميليارد ريال در اين بخش سرمايه گذاري شده است. همچنين بهره برداران كشاورزي نيز تنها در سال 1373 حدود 2175 ميليارد ريال در همين بخش سرمايه گذاري كرده اند. با توجه به اين واقعيت كه حدود 80 درصد از كل مواد غذايي مصرف شده در كشور شامل نان، برنج، حبوبات، قند، شكر، پياز، سيبزميني، مرغ، تخم مرغ و... از اين بخش حاصل مي شود، اهميت نگهداري، رشد و توسعه بخش كشاورزي براي كشورمان بيشتر روشن مي شود. خبرهاي ناخوش هم اكنون حدود 70 هزار هكتار از اراضي استان چهارمحال و بختياري به صورت ديم كشت مي شود و كاهش بارندگي در اين منطقه كشت ديم را بادشواريهاي جدي روبرو كرده است. عبارات بالا بخشي از گفته هاي دلاور حيدرپور مدير كل كشاورزي چهارمحال و بختياري است. وي ضمن ابراز نگراني از بارش ناكافي برف و باران و تاثيرسوء آن برعملكرد كشت ديم دراين منطقه مي افزايد: تغييرات جوي امسال باعث كاهش رطوبت سطح خاكهاي كشاورزي منطقه چهارمحال وبختياري شده و رشد زودهنگام جوانه ها از پيامدهاي اين دگرگوني جوي است. از سوي ديگرمهندس مسعود خزانه اي معاون فني - اجرايي سازمان عمران كشاورزي نيز مي گويد: از اول مهرماه تا 23 دي ماه سال جاري فقط /14ميليمتر 7باران در دشت قزوين باريده است كه نسبت به مدت مشابه پارسال حدود 80 درصدكاهش نشان مي دهد. كاهش نزولات آسماني خسارات زيادي به گندم كاران دشت قزوين واردكرده است. مهندس خزانه اي مي افزايددرصد 15از مزارع گندم دشت قزوين تاكنون آبياري نشده است و 35 درصد ديگر نيز وضعيت رضايتبخشي ندارند و تاكنون در بيش از 50 هزار هكتار مزارع گندم ديم اين منطقه هنوز سبز نشده است. از شرق كشور نيز خبرهاي ناخوشايند در اين باره وجود دارد و تعدادي از كشاورزان بجنوردي مي گويند كاهش نزولات جوي، آنها را در كشت محصولات ديم از جمله گندم و جو دچار ترديد كرده است. محمد غلامي يكي از كشاورزان بجنوردي به گزارشگر خبرگزاري جمهوري اسلامي گفته است: درسال هاي گذشته كه بارندگي فصل پائيز خوب بود، تمامي اراضي ديم خود را به كشت گندم و جو اختصاص مي دادم اما در سال زراعي جاري به دليل كمبودبارندگي هنوز هيچگونه محصول ديمي كشت نكرده ام. مهندس علي اصغر علامه مديركشاورزي بجنورد مي گويد: در سال زراعي جاري تنها 18 هزار هكتار از زمينهاي كشاورزي اين شهرستان زير كشت گندم و جو ديم قرار گرفته است، در حالي كه در سال هاي پرباران بيش از هزار 40 هكتار زمين از اراضي شهرستان بجنورد تا اين موقع از سال به كشت محصولات ديم اختصاص مي يافت. درصد 55 ديم آمارهاي در دسترس نشان مي دهند كه مساحت اراضي زراعي كشورمان در حدود 19 ميليون هكتار است كه حدود 70 درصد آن به طور معمول هرساله زير كشت انواع محصولات زراعي است و 30 درصد باقي مانده نيز به صورت آيش نگهداري مي شود. از كل اراضي زير كشت /5 6ميليون هكتار آبي است و/6 9ميليون هكتار باقي مانده ديم است. به اين ترتيب ازكل اراضي زراعي كشور كه سالانه كشت مي شود 55 درصد آن به صورت ديم و 45 درصد آن به صورت آبي كشت مي شود. از سوي ديگر توزيع سطح كاشت محصولات سالانه بهره برداري هاي كشاورزي نشان مي دهد كه از كل اراضي كشور سالانه حدود 55 50 تا درصد آن به كشت گندم و حدود 20 درصد به كشت جو اختصاص مي يابد. آمارهاي در دسترس حاكي است كه كل اراضي ديم كشور كه به كشت گندم اختصاص مي يابد به طور متوسط 2 برابر اراضي آبي است. چه بايد؟ كرد كاهش برف و باران و وضعيت موجود مي تواند به كشت محصول استراتژيك گندم و جو آسيبجدي وارد كند. به خصوص كه محصول گندم و فراورده اصلي آن يعني نان غذاي اصلي بسياري از هموطنان ما بويژه اقشار كم درآمد است همچنين كاهش محصول جو كه غذاي اصلي دام مي باشد مي تواند منجر به افزايش قيمت فراورده هاي لبني و گوشت قرمز شود. يك كارشناس اقتصادي مي گويد: از آنجا كه امنيت غذايي كشورمان تا حد زيادي به توليد گندم وابسته دولت است، بايد از هم اكنون برآورد دقيقي از كاهش اين محصول داشته باشد تا بتواندبه موقع سياست هاي لازم رااتخاذ كند. به گفته كارشناسان كشاورزي، براي جبران كاهش توليد گندم از اراضي ديم درسال زراعي 761375 لازم است كه توجه بيشتري به اراضي با آبي شود افزايش بازدهي اراضي آبي كشور مي توان بخشي ازكاهش توليد گندم را جبران كرد. اين كارشناسان مي گويند: تهيه كود، سم، وسايل و ادوات كشاورزي به ميزان كافي و توزيع به موقع براي آن دسته از كشاورزان كه اراضي آنها به كشت گندم آبي اختصاص يافته است مي تواند بازدهي اين اراضي و توليد محصول را افزايش دهد.