Hamshahri corpus document

DOC ID : H-751026-13407S1

Date of Document: 1997-01-16

شهر هزار قنات را از محاصره پسابها برهانيم به مناسبت شروع بهره برداري از نخستين مرحله شبكه جمع آوري فاضلابتهران - بخش پاياني فاضلاب منطقه يوسف آباد تهران اين چنين ريشه درختان با ارزش را با مي پوساند مهار و تسويه پسابها مي توان شهر را نجات داد. شهر هزار قنات... تهران روزگاري به شهر هزار قنات شهرت داشت و آوازه آب زلالش تا دوردست ها رفته اماامروزه بود به دليل افزايش جمعيت، توسعه بي رويه فاضلاب، در كانال هاي قنات ها جاري است و پسابها در نهرهاي حاشيه خيابان ها، ريشه درختان را مي پوسانند و اين شهر قديمي و كهنسال را به كام آلودگي بيشتر آغاز مي كشانند بهره برداري از نخستين مرحله شبكه فاضلاب شهر تهران در خلال يك برنامه 25 ساله اميدهاي تازه اي براي نجات اين كلان شهر ايجاد كرده است. كارشناسان مي گويند در صورتي كه طرح كلان شبكه فاضلاب شهرتهران به طور دقيق به اجرا درآيد، كمك شاياني به حفظ محيطزيست اين شهر خواهد كرد و بار ديگر امكان بهره برداري از آب قناتها و منابع آبهاي زيرزميني تهران را به نحو مطلوب فراهم خواهد كرد. بخش پاياني اين گزارش را مي خوانيد. مطالعات انجام شده در باره وضعيت بهداشتي شهر تهران نشان مي دهد كه ميزان شيوع بيماريهاي اسهالي در اين شهربسيار بالا است. همچنين بيماريهاي انگلي و روده اي نيز به شدت شايع بوده كه مي بايست مورد توجه جدي قرارگيرد. با توجه به وجود شبكه بهداشتي توزيع آب مشروب درتهران مي توان نتيجه گرفت كه علت شيوع بيماريهاي مذكور به كار بردن روشهاي غيربهداشتي دفع فاضلاب و مصرف آبهاي آلوده در آبياري سبزيها و ساير محصولات غذايي است. يكي از كارشناسان محيط زيست توجه به آلودگي زمين را بسيار مهم تلقي مي كند و مي گويد: تا منابع آلوده ساز وجود دارند نبايد توقع داشت كه آلودگي حتي به صورت موضعي نيز برطرف شود زيرا به سرعت و شايد چندين برابر بيشتر از گذشته گسترش خواهد يافت. عواملي كه از ديد اين كارشناس تاثير زيادي بر آلودگي زمين دارند نبود شبكه سيستم فاضلاب و روش هاي مناسب پاكسازي در سطح كلي محيط زيست درعمق است حدود 10 متري هر يك از واحدهاي مسكوني تهران دست كم يك يا دو مخزن فاضلاب وجود دارد و اين مخازن با آبهاي زيرزميني در تماس است. اختلاف سطح ميان مناطق شمالي و جنوبي شهر باعث مي شود تا آبهاي زيرزميني شمال شهر كه بر اثر نشست فاضلابها در اين مناطق آلوده شده اند به سمت پايين سرازير شده و در مناطق مركزي و جنوبي شهر، سطح آبهاي زيرزميني تا حد خطرناكي بالا بيايد. در اين وضعيت طبيعي است كه آبهاي زيرزميني بافاضلابهاي موجود در زير خانه ها و ديگر اماكن درآميزند و آلودگي آنها به شدت افزايش هم يابد اينك سطح اين آبهاي آلوده به حدي بالا آمده است كه در برخي مناطق جنوبي شهر، فاضلاب از زمين فاضلاب مي جوشد! اگر بگوييم تهران بر روي دريايي از فاضلاب شناور است سخني به اغراق و گزاف نگفته ايم. فاضلاب تهران كه به طور عمده توسط چاههاي جذبي دفع مي شود باعث آلودگي آبهاي زيرزميني و بالا آمدن سطح آن شده است. در نواحي وسيعي از شهر كه به علت غيرقابل نفوذ بودن طبقات زمين و بالا آمدن سطح آب، چاههاي جذبي كار بردندارند، فاضلاب به مجاري قناتهاي قديمي و يا حتي به نهرها و جويبارهاي جاري در خيابانها تخليه مي شوند كه وضع به مراتب وخيم تري را براي محيط زيست اهالي در پي داشته است. به دلايل فوق و نيز بروز مشكلات روزافزون ناشي از بالا آمدن سطح آبهاي زير زميني در مناطق وسيعي از شهر كه علت آن افزايش جمعيت و بالا رفتن مصرف سرانه آب است و در مجموع خطرات جدي براي اهالي تهران به وجود آورده است، احداث تاسيسات بهداشتي جمع آوري فاضلاب از ضرورتهاي بسيارمهم براي شهر تهران بوده و مي بايست از اولويت برخوردار شود. از طرف ديگر به علت وجود زمينهاي كشاورزي حاصلخيز در دشتهاي اطراف تهران مانند كرج ورامين، و شهريار استفاده دوباره از پساب تصفيه شده براي آبياري دشت هاي مورداشاره جايگزيني و جبران آبهاي انتقالي به تهران ضروري است. استفاده از اين آب بازيافته با توجه به حجم قابل ملاحظه آن مي تواند نقش بسيار مهمي در احياو رونق كشاورزي در زمين هاي حاصلخيز داشته باشد. نتايج مطالعات نشان مي دهد 75 درصد آبهايي كه در منازل مصرف مي شوند قابل بازيافت هستند. همچنين فاضلاب تصفيه شده به دليل دارابودن مواد غذايي لازم براي رشد گياهان نظير ازت و فسفر از ارزش غذايي ويژه اي برخوردار بوده و سبب افزايش محصولات كشاورزي مي شود. استفاده از كود شيميايي موجب افزايش هزينه و نيز سختي زمين مزروعي مي شود ولي اگر از هرزابهاي سالم براي آبياري اراضي استفاده شود، علاوه بر تامين مواد پروتئيني مورد نياز گياه، به تردي خاك نيز آسيب وارد نمي شود. در مرحله نهايي طرح فاضلاب تهران به طور متوسط مجموعا حدود 30 متر مكعبدر ثانيه پساب تصفيه شده درجنوب، غرب و جنوب غربي تهران فراهم خواهد شدكه حجم متوسط ساليانه آن به حدود يك ميليارد متر مكعب بالغ مي شود. اين حجم قابل توجه آب تا حد زيادي بي آبي موجود در زمين هاي كشاورزي پيرامون تهران را جبران كرده و علاوه بر توليد محصولات غذايي موجب جلوگيري از مهاجرت كشاورزان به تهران خواهد شد. به گفته كارشناسان، ضرورت جمع آوري و دفع فاضلاب را مي توان با جمع آوري زباله از محدوده هاي مسكوني مقايسه كرد. منتها اولي باآلودگي بيشتر و پنهان و دومي با آلودگي كمتر و آشكار همراه است. آمارهاي بهداشتي در شهرهاي گوناگون و به عنوان نمونه در اصفهان نشان مي دهد كه از زمان اجراي شبكه فاضلاب، ميزان مبتلايان به بيماريهاي اسهال، انگلي روده اي و عفوني به شدت كاهش يافته و به ازاي هر انشعاب نصب شده فاضلاب، يك بيمار از جامعه كاسته شده است. بر اساس تحقيقات با احداث شبكه جمع آوري فاضلاب، بيماريهاي ناشي از نبود شبكه فاضلاب تا 95 درصد كاهش مي يابد كه اين ميزان صرفه جويي در هزينه هاي درماني و كاهش اشتغال را به همراه دارد. بر مبناي آمارهاي سازمان بهداشت جهاني 80 درصد بيماريها و نيز يك سوم مرگ و ميرها در كشورهاي در حال توسعه تنها به دليل استفاده از آب آلوده رخ مي دهد. همچنين يك دهم وقت مفيد مردم اين كشورها به دليل ابتلا به بيماريهاي مرتبط باآب تلف مي شود. وام انشعاببخشي از هزينه احداث شبكه فاضلاب در تهران و ساير شهرها از محل جذبمشاركتهاي مردمي تامين مي شود. به منظور تشويق مردم براي درخواست انشعابفاضلاب مكانهاي مسكوني، به متقاضيان انشعاب فاضلاب وام بانكي با حداقل كارمزد پرداخت در مي شود اجراي بند م تبصره قانون 19 برنامه دوم توسعه وبه استناد تبصره 45 قانون بودجه سال كل 1375 كشور مبلغ 45 ميليارد ريال تسهيلات در سال جاري به متقاضيان جديد انشعاب فاضلاب پرداخت خواهد شد. در مناطقي كه امكان واگذاري انشعاب فاضلاب وجود دارد متقاضيان مي توانندبا مراجعه به امور آب و فاضلاب شهر خود از اين تسهيلات برخوردار شوند. سقف اين تسهيلات در تهران به ازاي هر انشعاب 2 ميليون و 500 هزار ريال و در ديگر شهرها يك ميليون و 200 هزار ريال و مدت بازپرداخت آن 3 سال است و كارمزد بانكي اين وام در سال جاري درصد 22 تعيين شده است كه از اين مقدار بنا به مصوبه شوراي اقتصاد دولت در شهرهاي برخوردار 50 درصد و در مناطق محروم 70 درصد آنرا به عنوان يارانه پرداخت خواهد كرد. به اين ترتيب حداكثر كارمزد پرداختي به وسيله استفاده كنندگان از اين وام 11 درصد خواهد بود.