Hamshahri corpus document

DOC ID : H-751018-12938S1

Date of Document: 1997-01-08

بگذاريم شهر نفس بكشد در آينده نزديك معاينه فني خودروها در تهران به صورت رايگان انجام مي شود اگر همراه با معاينه فني خودروها، از رفت و آمداتومبيل هاي معيوب و آلوده كننده جلوگيري نشود، مشكل به جاي خود باقي خواهد بود زمستان خشك و طولاني امسال كه تا زمان تنظيم اين گزارش ادامه يافته، روزهاي همراه با وارونگي دما وآلودگي هوا در شهر تهران را افزايش داده است. با توجه به نقش 70 درصدي خودروها در آلودگي هواي تهران هر برنامه و تدبيري براي كاهش آلودگي بايد براساس اين اصلي ترين عامل آلودگي هوا طراحي و اجرا شود. شهرداري تهران در تازه ترين تصميم خود كه هفته گذشته از سوي شركت كنترل كيفيت هوا اعلام شد، بر آن است كه مراكز رايگان معاينه فني خودروها را در شهر تهران ايجاد كندو در صورت امكان، لوازم يدكي با قيمت عادلانه را نيز در اختيار صاحبان خودروها قرار دهد. در حال حاضر 90 مركز مجاز معاينه فني خودرو در شهر تهران فعاليت دارند و براساس يك آمار اعلام شده تنها در سال 1373 براي 300 هزار خودرو در شهر تهران برگ معاينه فني مبني بر سلامت خودرو صادر شده است. با اين همه توفيق نهايي چنين طرح ها مستلزم به كارگيري دقت و مراقبت كافي در اجراي آنهاست، راه يافتن بخشي از قطعات و لوازم يدكي ارزان تر از بازار به بازار سياه كه توسط بعضي از تعميركاران سودجو صورت گرفته بود، چنين دقت و مراقبتي را ضروري مي سازد. رايگان بودن معاينه فني خودروها نيز زماني بازدهي مناسب را خواهد داشت كه تعميركاران با انگيزه كافي و دقت لازم اين كار را انجام بدهند و پاره اي سهل انگاري ها مشكلات تازه اي براي خودروها پيش نياورد. به كارگيري اهرم هاي تشويقي و معرفي تعميركاران خوب و ماهر براساس نظرخواهي از مردم مي تواند چنين انگيزه هايي را به وجود آورد. در گزارش اين شماره، پيشنهادات مردم و كارشناسان را در مورد معاينه فني خودروها مي خوانيد: با آغاز فصل سرما و شرايطجوي ويژه شهر تهران به خصوص احاطه شدن آن توسط سلسله كوههاي البرز اين شهر راباپديده اي به نام وارونگي دمااينورژن مواجه مي كند. به اين ترتيب كه لايه هاي گرم بالاي شهر مانند يك سقف شيشه اي هواي سرد پايين راحبس مي كنند و مانع از بالا رفتن ومحو شدن آلودگي از سطح شهر مي شود. اين پديده باعث افزايش آلودگي هوا شده و سلامت شهروندان به ويژه كودكان و سالمندان را بشدت به خطر مي اندازد. براساس مطالعات انجام شده توسط كارشناسان وسايل محيطزيست، نقليه و سيستم حمل ونقل اصلي ترين منبع انتشارآلودگي در تهران شناخته شده اند. بنابر اين مطالعات تعداد خودورهاي فعال در تهران هزار 790 دستگاه است كه متوسط سن آنها 16 سال مي باشد. از رايج ترين و ساده ترين روشهاي به اثبات رسيده درسطح جهاني، تنظيم و سرويس ساده و به موقع خودروهايي است كه علاوه بر كاهش مصرف سوخت، باعث كاهش چشمگير گازهاي خروجي خودروهاي موتوري مي شود. براي نخستين بار در خرداد ماه توسط 1372 شهرداري تهران طرح وسيعي در سطح شهر تهران به انجام رسيد كه هدف اصلي از اجراي آن، بررسي تاثيرتنظيم و سرويس بر مصرف سوخت و آلاينده هاي منتشره ازاگزوز خودروهاي موتوري بنزين سوز بود. چكيده يافته هاي اين طرح شامل كاهش انتشارمنواكسيدكربن ( CO) وهيدروكربنهاي سوخته ( HC) به ميزان 48 الي 50 درصد و كاهش مصرف بنزين در انواع خودروهاي مورد آزمايش به ميزان حداقل 10 الي 17 درصد بود. عده اي از كارشناسان در موردوضعيت فعلي معاينه فني خودروها در تهران مي گويند: اجراي دقيق وكامل معاينه فني خودروها در هر كشوري تنهابا شناخت كامل مشكلات اجرايي معاينه فني خودروها ميسرخواهد بود. اسكندر تقيان كارمند يكي ازسازمانهاي دولتي در موردضرورت معاينه فني خودرومي گويد: در درجه اول مي توان گفت با توجه به نيازهاي كنوني جامعه ما بايد با فرهنگ تامين نگهداري خودرو كه از شاخصهاي زندگي درجامعه شهري است آشنا شود. البته اين درست است كه خودرو به جامعه روستايي نيز رسوخ كرده است ولي ژرفاي حضور خودرو در جامعه شهري بسيار زياد است. امروزه درصد قابل توجهي از هزينه هاي خانوار شهري صرف تامين نگهداري خودرو مي شود و متاسفانه اين در زماني صورت مي گيرد كه مسئله عيوب خودروبه مرز بحران رسيده باشد. اگر از لحاظ اقتصادي به مسئله معاينه فني خودرو نگاه كنيم، با رعايت به موقع معاينه فني مي توان از تحميل بسياري از هزينه هاي اضافي جلوگيري كرد، به اين ترتيب كه به عنوان نمونه اگر نرخ متوسط توجه به تامين نگهداري و معاينه فني خودرو را 1000 تومان در طول يك ماه فرض كنيم و اين رقم ضربدر تعداد خودروها شود رقمي كه بدست خواهد آمد بسيار پايين تر از ارزي خواهد بود كه جهت واردات قطعات يدكي اختصاص داده كه مي شود آثار ملي آن نيز بسيار خواهد بود. وي در ادامه مي افزايد: معاينه فني خودروها به نوعي به مسائل زيست محيطي ارتباط دارد. به اين ترتيب كه اگر صاحبان خودرو بموقع نسبت به رفع نواقص خودروها، خود اقدام نمايند بطور مستقيم و غيرمستقيم به سالم سازي محيط زيست خود كمك مي كنند. بديهي است اگر خودرو به موقع معاينه نشود بر اثر افزايش گازهاي آلاينده در هواي شهرها سلامت افراد به خطر مي افتد. كارايي نيروي انساني كم مي شود هزينه بهداشت و درمان به ويژه واردات دارو افزايش مي يابد اقدام به موقع در مورد رفع نواقص خود خودروها، بطور مستقيم وغيرمستقيم به سالم سازي محيط زيست كمك مي كند و درهزينه هاي بهداشتي از قبيل تختهاي بيمارستاني و توليد و واردات دارو صرفه جويي مي شود. وي در موردتعميركاران فاقد صلاحيت مي گويد: متاسفانه اكثركساني كه امروز به عنوان تعميركاران خودرو در اقصي نقاط كشور فعاليت مي كنندفاقد صلاحيتهاي حرفه اي هستند. به عبارت ديگرتعميركاران خودروها دانش ومهارت فني تعمير خودرو راندارند و بنا به سنت ورابطه استاد و شاگردي، برخي افراد غيرماهر در پي چند هفته يا چند ماه كار كردن در تعميرگاهها چنين استنباط مي كنند كه خود، در آن رشته فني خبره شده و به احداث تعميرگاه مبادرت مي ورزند. فعاليت اين قبيل افراد موجب مي شود تا هزينه تعمير و معاينات فني خودروها براي صاحبان خودرو سنگين تر شود. يكي از اقدامات جدي و مهم ستاد مركزي معاينه فني خودروها، نظارت بر عملكردمراكز مجاز معاينه فني خودروها، مي باشد كه اين نظارت بر مبناي دو هدف صورت مي گيرد: هدف اول نظارت برتعداد تاييديه هاي صادره و هدف دوم نظارت بر كم و كيف مقاديراندازه گيريهاي خروجي اگزوزمي باشد. ظرفيت مراكز مجاز ازنظر تعداد برگه هاي صادره مشخص مي شود بنابراين اگر اين قبيل مراكز خارج از توان مشخص خودتاييديه صادر كرده باشندتخلفات احتمالي آنها از طريق بازرسي مشخص مي شود و باكنترل دفاتر و اسناد علت واقعي افزايش تاييديه صادر شده روشن خواهد شد. در جريان نظارت دربخش اندازه گيري گازهاي خروجي ميزان گازهاي خروجي اگزوز ارزيابي مي شوند و مركزي كه به خودروهايي با آلاينده هاي CO-HC بالا تاييديه دهد مورد بازخواست قرار مي گيرد. در صورت بروز تخلف در هريك از مراكز، پس از سه بار اخطار مجوز صدور تاييديه معاينه فني از متخلف سلب مي شود. محمد صادقي از فروشندگان لوازم يدكي در مورد لوازم يدكي كه از طرف ستاد معاينه فني در اختيار برخي از مراكز قرار داده اند مي گويد: متاسفانه عده اي ازفروشندگان در موردتحويل لوازم به مردم بي صداقتي بخرج مي دهند و لوازم موردنياز به متقاضيان تحويل داده نمي شود و به جاي تامين نياز مراجعه كنندگان لوازم را بصورت يكجا بفروش مي رسانند كه اين مسئله موجب سلب اعتماد مردم از اينگونه مراكز مي گردد. وي در اين مورد مي افزايد: بنظر مي رسد اين حركت مثبتي كه از سوي ستادمعاينه فني شهرداري صورت گرفته است، نياز به كنترل و جديت بيشتري دارد تابا نتيجه اي بهتر همراه شود. مشكلات معاينه فني خودروها يكي از كارشناسان كنترل كيفيت هوا درخصوص مشكلات عمده موجود در معاينه فني خودروهاي سواري مي گويد: از مشكلات موجود روش معاينه فني خودروها نبود درتهران، حدود مجاز براي آلاينده هاي منواكسيدكربن وهيدروكربنهاي متناسب نسوخته، با شرايط سني وتكنولوژي خودروهاي در حال تردد اين شهر است. وي همچنين مي افزايد: ضعف تكنولوژي خودروهاي موجود يكي ديگر از مشكلات معاينه فني خودروهاست. طبق آمار خودروهاي شماره شده، تعداد خودروهاي با بيش از 10 سال سن در ناوگان خودروهاي سواري تهران حدود درصد 80 كل خودروها را به خود اختصاص مي دهند. قديمي بودن خودروها و درنتيجه ضعف تكنولوژي سيستم موتور آنها، باعث مي شود كه علاوه بر صرف زمان زيادي براي تنظيم خودرو جهت كاهش آلاينده هاي خروجي از اگزوز كه افزايش هزينه سرويس و نگهداري دستگاههاي اندازه گيري را در بردارد موجب كوتاه شدن مدت زمان بين دو تنظيم و سرويس متوالي مي شود كه نتيجه آن افزايش تعداد دوره هاي معاينه فني است. با افزايش اين دوره ها تعداد خودروهاي مراجعه كننده بيشتر شده و به همين دليل امكانات و تجهيزات بيشتري براي انجام اندازه گيري مورد نياز خواهد بود. ادامه دارد