Hamshahri corpus document

DOC ID : H-750715-6901S1

Date of Document: 1996-10-06

تازه هاي انديشه جامعه شناسي شهري نويسنده: دكتر غلامعباس توسلي ناشر: دانشگاه پيام نور در ايران حوزه جامعه شناسي شهري به عنوان يكي از شاخه هاي تخصصي علوم اجتماعي با محدوديت منابع و متون علمي مواجه اين است محدوديت عليرغم سابقه تدريس اين عنوان درسي خاص در دانشگاهها و مراكز آموزش عالي و در رشته هاي مختلف همچنان پابرجاست. در ايران تنها يكي دو عنوان تاليف و چند عنوان كتاب ترجمه شده در زمينه جامعه شناسي شهري وجود دارد كه با توجه به گذشت زمان و تحولاتي كه در مقوله شهر و شهرنشيني در ايران طي چند دهه اخير رخ داده است، اينك فاقد اطلاعات، آمارها و تحليل هاي به هنگام اند. اين كاستي البته در خصوص معدود آثار تاليف شده در حوزه جامعه شناسي شهري مطرح است، حال آنكه در زمينه ترجمه اساسا مسايل و كاستي هاي بيشتري وجود دارد كه هم به محتواي آثار ترجمه شده و هم به سبك و كيفيت ترجمه ها مربوط مي شود. بخش اول كتاب حاضر با عنوان جامعه شناسي شهري مشتمل بر يازده فصل است. در بخش اول عمدتا مباحث تئوريك جامعه شناسي شهر مطرح شده است كه پشتوانه نظري لازم را براي پژوهشهايي از اين دست فراهم مي آورد. علاوه بر اين نويسنده در همين بخش و در هر موردي كه ذكر آمارها و يا بيان مصداقهاي تجربي لازم مي نمود به اين مهم مبادرت كرده است. در اين كتاب عنوانهاي يازده فصل از بخش اول بدين قرارند- 1 كليات و تعريفها- 2 ريخت شناسي (مورفولوژي ) شهري - 3 منشاء جمعيت شهرنشين - 4 توسعه شهرها و شهرنشيني در ايران - 5 مباني نظري جامعه شناسي شهري - 6 تحقيقات اكولوژيك در شهرها ( شامل اكولوژي و ساخت اجتماعي شهر و ميكرواكولوژي يا روابط بوم شناسي فرد )- 7 بنيانهاي زندگي شهري تشكيلات اجتماعي شهرهاو تحول آن - 8 ويژگيهاي برخي گروههاي اجتماعي - 9 مسكن خانوادگي - 10 مسايل و مشكلات برنامه ريزي شهري و طرحهاي جامع شهري و- 11 برخي ويژگيهاي رفتاري و رواني شهرنشينان. بخش دوم كتاب به مطالعات شهري اختصاص يافته است و نويسنده در سه فصل - و در ادامه فصل هاي بخش اول - به اين مقوله مي پردازد. عنوان فصل هاي بخش مطالعات شهري عبارتند از- 12 زمينه هاي پژوهش تازه در جامعه شناسي شهري - 13 مطالعات و برنامه ريزي شهري ايران و بالاخره - 14 روش شناسي تحليل شهرها. در اين فصل ها نيز نويسنده با بيان جزئيات هر مقوله در قالب زير فصل ها به تحليل مباحث تخصصي در مطالعات شهري همت گماشته است. كتاب جامعه شناسي شهري به عنوان متن درسي دانشجويان رشته علوم اجتماعي دانشگاه پيام نور نگاشته شده است وكتاب مزبور ضمن جمع بندي ونقد و ارزيابي منابع و تحقيقات پيشين و ارائه نقاطقوت و ضعف گزارش پژوهشها و مقالاتي كه در زمينه هاي مربوط به شهر و شهرنشيني عرضه شده اند، ديدگاهها ونقطه نظرات علمي نويسنده را نيز منعكس مي كند. اين اثرعلمي در مقايسه با منابع مشابه به تاكيدنويسنده بر سير تطور شهرنشيني در ايران و تحليل مسايل مبتلا به شهر و شهرنشيني در كشور ما تاكيد دارد. اين مهم در منابع ديگر آن گونه كه بايد مورد توجه قرار نگرفته است. در بخش ضمائم كتاب نويسنده با طبقه بندي شاخص هاي اصلي و فرعي در مطالعه شهرها در واقع يك راهنماي عمل پژوهشي و كاربردي را در زمينه ارزيابي طرحهاي جامع شهري، سازمان اداره شهرها و مسايل شهرداري ها ارائه نموده است. اين شاخص ها براي محققان، دانشجويان و برنامه ريزان شهري مفيد علاوه هستند بر موارد فوق، خلاصه هر فصل و پرسش هايي كه در انتهاي هر فصل براي خودآزمايي آورده شده است، خواننده را در فهم بهتر مطالب كتابياري مي دهد و تناسب كتاب را با هدفهاي علمي و آموزشي كه براي آن در نظر گرفته شده است، مورد تاكيد قرارمي دهد.