Hamshahri corpus document

DOC ID : H-750622-5322S1

Date of Document: 1996-09-12

تئاتر عروسكي: از جشنواره تهران تا مشكلات فراوان به انگيزه برپايي ششمين جشنواره بين المللي عروسكي در تهران ( ) 2115 - بخش دوم نمايش عروسكي امروز در دنياي هنر با ابعادي گسترده و متفاوت ظاهر شده است و تنها به عنوان يك قالب پيش پاافتاده و مخصوص كودكان مطرح نيست، بلكه هنري است براي به تصوير كشاندن جلوه هاي گوناگون فكر و انديشه آدمي و ايجاد ارتباط و دوستي بين ملتهاي جهان. حسن دادشكر كارگردان باسابقه تئاتر عروسكي كه بانمايش مدرسه خرگوشها درششمين جشنواره بين المللي نمايش عروسكي تهران حضوريافته است، مي گويد: نمايش عروسكي مثل ساير هنرهايك زبان است، يك شيوه موثر براي گفتن. نمايش عروسكي از جذابيتي برخوردار است كه آن را جادوي عروسكي مي گويند. مرجان ضامني، كارگردان نمايش عروسكي پيغام ماهيها نيزمعتقد است: عده اي فكر مي كنندتئاتر عروسكي فقط براي سرگرمي به كار مي رود و عده اي نيز معتقدند اين نوع تئاتر خاص كودكان اما است واقعيت اينكه قابليت هاي تئاتر عروسكي خيلي زياد است. هنوز امكانات اين گرايش از تئاتر به طور وسيع چه براي دست انداركاران و چه براي مخاطبان آن شناخته نشده است و اين موضوع دلايل مختلفي دارد و شايد مهمترين دليلش كم بر صحنه رفتن تئاتر عروسكي در كشور ما باشد. به اعتقاد دادشكر تئاتر عروسكي از قابليت هايي برخوردار است كه اين قابليت ها در تئاتر ( بابازيگر ) يا كم است يا اصلاوجود ندارد. كاركرد جشنواره عروسكي. برگزاري جشنواره عروسكي چه كاركردي براي تئاتر عروسكي؟ مادارد .فرزانه بهرامپور، كه به عنوان كارگردان نمايش سياه سوخته در جشنواره عروسكي تهران حضور يافته است، در برابر اين پرسش مي گويد: برگزاري چنين جشنواره اي مي تواند هنرمندان اين رشته را با تكنيكها و شكل هاي اجرايي نمايش عروسكي در ديگر كشورها آشنا كند و شايد اين جشنواره زمينه اي باشد تا هنرمندان ايراني براي ارتقاي كيفي نمايش هاي خود بيشتر تلاش كنند. دكتر قطبالدين صادقي كارگردان نمايش عروسكي مبارك نگهبان كوچك نيزمعتقد است: برگزاري جشنواره بين المللي مي تواند ميان ملتهاچه از نظر انديشه و چه از نظرتكنيك گفتگو ( ديالوگ ) ارتباط برقرار وقتي نمايندگان كند ملتهاي مختلف در يك جشنواره هنري گرد هم مي آيند ضمن اداي احترام نسبت به ارزشهاي بشري با فرهنگهاي سالم و غني انساني نيز پيوند مي خورند. ماندانا كريمي كارشناس تئاتر عروسكي مي گويد: برگزاري جشنواره باعث افزايش شور و شوق و سرعت گرفتن فعاليتها در ميان نمايشگران عروسكي مي شود. انديشه، ارزشهاو شيوه هاي اجرايي از يك سوميان گروههاي داخلي با يكديگرو از سوي ديگر با گروههاي خارجي مبادله مي شود و البته يك آرزو را در دل همه ما نمايشگران عروسكي چند سال است كه شعله ور مي كند و آن اينكه: اي كاش اين شور و شوق و اين نيرو و نشاط منحصر به جشنواره نشود. امير آتشاني كه نمايش عروسكي طفلان مسلم را درجشنواره بر صحنه برده است، مي گويد: برگزاري چنين جشنواره اي مي تواند ما را با تازه ترين كارهاي عروسكي در سطح جهان و شيوه هاي خاص آن آشنا كند. اما به جز اين جشنواره هيچ تحرك و فعاليت جدي ديگري در عرصه تئاتر عروسكي وجود ندارد. نبايد وضع به گونه اي باشد كه ما فقط به انتظار جشنواره باشيم آن هم جشنواره اي كه هر دو سال يك بار برگزار مي شود. سهيلا احمدي فر نيز گفته است: گرچه برگزاري چنين جشنواره اي را در مجموع مثبت ارزيابي مي كنم اما جشنواره ضعفهايي دارد. نكته مهم اينكه اعضاي شوراي بازبيني جشنواره كه براي ديدن نمايشها و انتخاب آثارآمده بودند. فقط چند دقيقه ازهر كار را تماشا كردند و سپس دست به قضاوت براي انتخابزدند. آيا هيچ تماشاگر، منتقدو داوري مي تواند با ديدن چند دقيقه از يك نمايش اقدام به قضاوت كند، اين سوالي است كه مسئولان جشنواره بايد به آن پاسخ بدهند. نكته: گرچه تعدادي ازكارگردانان حاضر در ششمين جشنواره بين المللي عروسكي تهران گفته اند اعضاي شوراي بازبيني جشنواره به ديدن چند دقيقه از هر نمايش اكتفا كرده اند اما دبير جشنواره در يك گفتگوي مطبوعاتي اين موضوع را تكذيب كرده است. مشكلات كدام است. ويدا قهرماني كه نمايش ماهي را در جشنواره عروسكي تهران بر صحنه برده است، مي گويد: يكي از مشكلات ما اين است كه برخي آدمها بدون هيچ علاقه اي وفقط براي رسيدن به اهداف خودآويزه تئاتر عروسكي شده اند. مشكل مهمتر براي نمايشگران عروسكي عدم تامين اقتصادي است. هنرمندي كه درگير نان باشد نمي تواند عاشقانه به كار بپردازد. مرجان ضامني نيز مهمترين مشكل تئاتر عروسكي را در كشورعدم حمايت از گروههاي نمايش عروسكي براي به ثمر رساندن آثار نمايشي مي داند و مي گويد: ما براي شروع هر كار نمايشي بايد منتظر باشيم تا يك ارگان راي موافق به كار ما بدهد وپس از آن امكاناتي از قبيل سالن و بودجه در اختيار گروه بگذارد كه معمولا گذراندن اين مراحل كار ساده اي نيست. مشكل نداشتن مكاني براي تمرين نيزمشكل همه گروههاي نمايشي است. فريبا دليري كارگردان نمايش نقش دل نيز مي گويد: در تئاتر عروسكي هم مانندتئاتر (با هنرپيشه ) جز عشق چيزي وجود ندارد. با تئاتر نه فقط نمي توان زندگي را گذراندبلكه بايد يك چيزي هم از جيبگذاشت. نبودن منابع جديد تئاتر عروسكي، نديدن كارهاي خوب عروسكي و مهمتر از همه دور بودن از وسايل جديد فني عروسكي از مهمترين مشكلات نمايشگران عروسكي است. دادشكر نيز در مورد مشكلات تئاتر عروسكي مي گويد: بيشتركمبودها به عدم حمايت مسئولان نمايشي كشور از گروههاي تئاتر عروسكي مربوط مي شود. همه به خوبي مي دانيم كه در هيچ كجاي دنيا هنرمندان تئاتر فرهنگي (تئاتر با محتوا و واقعي ) بدون حمايت دولت قادر به تامين هزينه هاي خود براي اجراي يك اثر نيستند. تئاتر عروسكي بايد در طول سال فعال باشد نه فقط در ايام يك جشنواره چند روزه. ماندانا كريمي نيز گفته است: نخستين مشكلي كه براي نمايشگران عروسكي وجود داردكمبود نمايشنامه هاي عروسكي است. بسياري از نمايشگران به همين علت و بدون نمايشنامه و تنها با يك طرح كار را شروع مي كنند. به همين علت در نمايش هاي عروسكي، اغلب متن ها ضعيف هستند. دومين مشكل نبود گروههاي ثابت عروسكي است، اين موضوع بيشتر ريشه اقتصادي دارد. زيرا يك گروه ثابت عروسكي قادر نيست اعضاي خود را از نظر مالي تامين كند، به همين دليل هر كس به يك سو مي رود و در عمل هيچ گروه ثابتي در عرصه نمايش عروسكي شكل نمي گيرد. مشكل ديگر نبود مراكز ثابت نمايش عروسكي است. پايين بودن سطح آموزش را نيز به اين مشكلات اضافه كنيد. ما نياز داريم كه سطح دانش خود را در زمينه نمايشنامه نويسي، فن بيان و عروسك گرداني بالا ببريم و به آنچه داريم بسنده نكنيم خصوصا عروسك گردانهاي تازه كار پيش از ورود به عرصه حرفه اي كار نيازمند آموختن هستند: آموختن فن بيان، عروسك گرداني و حتي عروسك سازي. پاك دست نيز گفته است: گروههاي نمايش عروسكي پراكنده هستند و از حمايت مالي وتماشاخانه هاي مخصوص بي بهره اند. عادل بزدوده كه نمايش عصاي كارگشا را در جشنواره عروسكي تهران بر صحنه برده است، مي گويد: ايران شصت ميليوني هنوز كه هنوز است يك تماشاخانه اختصاصي براي نمايش عروسكي ندارد. سالنهاي موجود نيز براي گروههاي نمايش عروسكي غيرقابل استفاده است. امافرزانه بهرامپور علي رغم گفته هاي همكارانش مي گويد: همه مي گويند امكانات نيست، مشكلات زياد است، اينها بهانه است، اگر انسان واقعا تئاتر عروسكي برايش مهم باشد، سرسختي نشان مي دهد.