Hamshahri corpus document

DOC ID : H-750521-3173S1

Date of Document: 1996-08-11

همگام با تحولات هنري جهان نگاهي به آثار حسين بهزاد مينياتوريست ژان كوكتو: بدون شك در عرصه هنرمينياتور قرن ما از نظر قدرت طرح ورنگ آميزي، تنها يك استاد وجود دارد واو حسين بهزاد، هنرمند ايراني است. اهميت سبك حسين بهزاد در دگرگوني وتحولي است كه در هنر مينياتور ايران بوجود آورد. زيرا پس از كمال الدين بهزاد و سپس رضا عباسي كه مينياتور رابه حد كمال خود رساندند، بيشتر هنرمندان دنباله رو يكي از آن اساتيد تا بودند اينكه بعد از گذشت چند سال حسين بهزاد با مطالعات و كار بسيار بر روي سبكهاي گذشته و پيشرفت هنر در جهان سعي كرد سبكي را ايجاد كند كه ضمن حفظ تمام خصايص ايراني، با زمان خود و تحولاتي كه در ديگر مجامع هنري جهان اتفاق مي افتد، همراهي داشته باشد. حسين بهزاد هفت عامل اساسي را در كارهاي جديد خود در نظر گرفت كه عبارتند از: طراحي، آناتومي، حالات و احساسات، قلم گيري، رنگ، دوري و نزديكي و اندازه نكته اي را كه نخست بايد در نظر داشت، خارج كردن يكنواختي از مينياتور ايران و نيرو دادن به آن بود كه از طراحي شروع مي شود. وي عقيده داشت كه نقاشي بدون طراحي صحيح نمي تواند ارزش پيدا كند. بكارگيري آناتومي در آثار وي در حدي است كه لطمه اي به طراحي نقاشي ايراني وارد نشود و با آناتومي آكادميك متفاوت دور است كردن چهره هاي مغولي و طراحي چهره هاي آريايي و از همه مهمتر، نشان دادن حالات و روحيات دروني، غم و شادي چهره مورد نظر مانند چهره هاي مشاهير ادب و هنر فارسي كه وي تصوير كرده، به خوبي در آثارش ديده مي شوند. همچنين نشان دادن تمام اين حالات بوسيله خطوطي تند و كند (نازك و پهن ) ازمشخصه هاي بارز سبك بهزاد است. قدرت قلم گيري، قدرت طراحي را تشديد مي كند. بهزاد با ارزش دادن به خطوط، عمق مخصوصي به كارهايش داده و رنگ را به صورتي در آثارش بكار برده كه لطافت آثار و اثر رواني را كه بايد در بيننده ايجاد كند، چند برابر مي سازد. استفاده از رنگهاي روحي يعني رنگهايي كه جسميت ندارد مثل آبرنگ در برخي از كارهايش ديده مي شوند. حتي وقتي رنگ جسمي مثل گواش را بكار برده، تنوع زياد رنگ وجود ندارد و بيننده را دچار ابهام نمي كند. بلكه به او كمك مي كند تا سريعتر درك در كند تابلوهاي يك رنگ كه فقط از تيره و روشن شدن يك رنگ استفاده كرده، جذابيت بي نظيري به تابلو بخشيده و اين نشان دهنده قدرت خلاقيت و شناختي است كه بهزاد از رنگ داشته است. در برخي از كارهاي بهزاد، دوري و نزديكي افراد و اشياء را مي بينيم كه با علم پرسپكتيو آكادميك تفاوت دارد. آنچه كه در كارهاي حسين بهزاد بيشتر به چشم مي خورد، اندازه تابلوهاست. در گذشته، نقاشي براي تصوير كردن درون كتابها بوده ولي آثار بهزاد در ابعاد بزرگ و به صورت تابلوي مستقل است كه اين مورد در گذشته وجود نداشته است. حسين بهزاد با خلاقيت ذاتي، مطالعه و كار بسيار باعث تحول در هنر نقاشي ايراني (مينياتور ) شد واين آوازه و هنر از مرزهاي ايران گذشت و در نمايشگاهي كه در موزه هنرهاي مدرن پاريس از آثارش به نمايش درآمد، در جامعه جهاني شناخته شد و نقدهاي بسياري از كارهايش به عمل آمد. از جمله نقدآندره مارلو و نيز مطلبي كه ژان كوكتو هنرمند و نويسنده فرانسوي در باره بهزاد نوشته است. كوكتو معتقد است: بدون شك در عرصه هنر مينياتور قرن ما از نظر قدرت طرح و رنگ آميزي، تنها يك استاد وجود دارد و او حسين بهزاد، هنرمند ايراني است. حسين بهزاد خود مي گويد: مطالعه من در سبكهاي مختلف نقاشي ايراني و خارجي به اين منظور بود تا سبكي بوجود بياورم تا ضمن ايراني بودن با هنر امروز نيز تطبيق كند. شيوه نقاشي مينياتور كه به صورت غلط و ناپسندي در آمده بود، رفته رفته در حال از بين رفتن بود. من كوشش كردم سبك قابل قبولي ايجاد كنم تا اين هنر فراموش نشود. تشكيل موزه بهزاد و يادي از مرحوم پرويز بهزاد در حدود دو سال از افتتاح موزه بهزاد مي گذرد. همچنين حدود يك سال از درگذشت پرويز بهزاد، تنها بازمانده حسين بهزاد مينياتوريست گذشته است. پرويز بهزاد پس از فوت پدر و مادرش كه به فاصله پانزده روز در سال 1347 اتفاق افتاد در منزل پدر به مطالعه آثار او پرداخت و حافظ اثر 300 جاودانه وي بود. بهزاد اين آثار را به مدت 25 سال به دور از چشم افراد سودجو و دلالان آثار هنري نگهداري كرد. در تاريخ 30 دي ماه سال 71 آثار پدر را به همراه منزل مسكوني اش طبق قراردادي به سازمان ميراث فرهنگي كشور براي ايجاد موزه بهزاد هديه كرد و از طرف اين سازمان، لوح يادبودي براي تقدير از اين عمل فرهنگي و ملي به وي اهدا شد. گويا تنها به اين دليل زنده بود كه اين آثار را به موزه بهزاد منتقل كند و پس از وي حامي موزه بهزاد و باعث اعتلاي نام و سبك بهزاد و جمع آوري آثار استاد در سراسر جهان شود. چرا كه پس از گذشت چند ماه از افتتاح موزه، بهزاد بيمار شد و براثر ابتلاء به بيماري ديابت با دنيا وداع كرد. قرار است بقيه آثار حسين بهزاد كه در اختيار موزه بهزاد است، در آينده نزديك در بقيه سالنهاي موزه به نمايش در آيد و نيز كلاس آموزش عالي سبك بهزاد در محل موزه گشايش يابد. همچنين كتابي از آثار حسين بهزاد به تاليف محمد ناصري پور در دست چاپ است كه به زودي منتشر مي شود. باشد كه اين حركت فرهنگي مرحوم پرويز بهزاد، سنتي در ايجاد موزه ها و مراكز هنري بيشتري براي استفاده هنرجويان، هنرمندان و در نتيجه شكوفايي هرچه بيشتر هنر در اين مرز و بوم شود.