Hamshahri corpus document

DOC ID : H-750509-2508S1

Date of Document: 1996-07-30

پايداري فرهنگ، تزئين در واقعيت درباره مهرعلي پيشروترين نقاش قاجاريه دكتر بهنام جلالي جعفري تهران قاجاريه به طرز شگفت آوري هر روزه چهره خود را تغييرمي دهد، ساختمانهايي جديد با معماري و نقوش سنتي بنا مي شوند. تغييرات بسرعت انجام مي گيردوجلوه اي از كاربرد و ادغام سنتهاي كهن ونوآوري ودگرگوني رابوجود مي آورد كه تهران شهري نمونه در تاريخ شهرسازي معاصرمعرفي بشود، پايتخت قاجارشكلي منسجم تر مي يابد و دراين فضا نقاشي قاجاريه با ويژگي هاي طبيعي شهري و با پشتوانه فرهنگ وتمدن ايراني اسلامي سنت نويني در عرصه هنر بدعت با مي گذارد وجود اينكه نمونه ها و تاثيرات كمي از ويژگي هاي شهري را در هنر قاجاريه مي يابيم ولي تغييرات بنيادي در خلاقيت در همين نمونه هاي كم كاملا ملموس و آشكار است. نقاشان اين دوره با تعيين حدود هنري هدفمند و در ارتباط با هنر جهان خارج از ايران در جدالي پي گير با نقاشي ادبياتي صادقانه نوآوري هاي هنري خود را در تاريخ هنر به نمايش مي گذارند و مجموعه اي پذيرفتني از پايداري فرهنگ تزئين را در واقعيت هاي زمان خود بوجود مي آورند. مهرعلي يكي از شخصيت هاي شگفت آور و بي نظير اين دوره است. وي به فرنگي سازي در چهره علاقه مند بوده و پرداخت و اجراي آن را در نقاشي رنگ روغن به كمال رسانيده است. آثار بجامانده از وي قلمروي شناخت وسيع او را در هنر سنتي به اثبات مي رساند و نيز تسلط وي در كاربرد ابزار و تكنيك رنگ روغن باعث خلق شيوه اي نو در ارائه آثارش شده است. و اين بخاطر اجراي منطق ارادي كه در ساختار دو بعدي سطوح و نيز تزئيناتي كه هريك نقش خود را در سطوح كه نهايتا فرم انسان را ظاهر مي كنند مي باشد. بخصوص كه نقوش تزئيني در تابلو بصورت واقعي و همراه با ريتم موسيقايي نمايشي از نياز در تركيببندي و مكمل سطوح بكار گرفته شده است. مهرعلي تصويرگر و چهره پردازرسمي فتح علي شاه ( - 1260ه. ق ) 1212 بود كه يك حالت وي راچندين بار تصوير كرده است. اغلب آثار تك چهره مهرعلي داراي اندازه طبيعي هستند حتي چهره هايي كه پادشاهان قديم ايران را بصورت ذهني تجسم وچهره نگاري كرده است كه البته هيچ نمونه اي از آنها بدست نيامده است. مهرعلي معاصر با ميرزابابااز هنرمندان مطرح آن دوره بوده است، ولي از قرار معلوم مهرعلي علاقه چنداني به ديگرموضوعات هنري نداشته است وتمام وقت خود را به چهره پردازي مي گذرانده است. رئاليسم آثارمهرعلي بر فضايي دوبعدي با ساختاري بر فرمهاي هندسي حلزوني (ارابسك ) كه بشكل مادي ظاهر مي شود، استوار است. اين طرز نگرش منجر به كاربرد سطوح به عنوان عنصر اصلي در ساختار مي شود كه نهايتا در جهت كنش هاي تزئيني براي پر كردن فضا در اثر هنري ظاهر مي شود. مهرعلي هنرمند برجسته ايراني را بايد دركنار هنرمندان پيشرفته جهان قرار داد. آثاروي در فضايي ازمجموعه عملكردهاي عقلاني در هنر و بازتابي ازاصالت هويت شرقي در يك دوره از تاريخ و هنر ايران است. اين آثار مرحله اي از تكامل هنر شرقي و گذاري از عنصر خط كه عامل نيرومندي در نقاشي سنتي مي باشد است. در، نتيجه تلاش وتجربيات پيگير هنرمندان دوره قاجار بويژه مهرعلي است كه امروزحضور جمع در آثار هنرمندان معاصر ايراني اهميت يافته است. زيرنويس عكس: چهره فتحعلي شاه، اثرمهرعلي